خودرو EREV یا بردافزا نوعی خودروی برقی است که هم موتور الکتریکی دارد و هم موتور بنزینی. این ساختار باعث می‌شود راننده بتواند بخش زیادی از رفت‌وآمدهای روزمره را با انرژی باتری انجام دهد و در سفرهای طولانی، نگرانی کمتری بابت تمام‌شدن شارژ یا پیدا نکردن ایستگاه شارژ داشته باشد.
در این مطلب از مجله خودرو ایکس‌موتورز، قصد داریم به بررسی کامل خودرو EREV یا همان بردافزا پردازیم.
EREV مخفف چیست؟
عبارت EREV مخفف Extended-Range Electric Vehicle است. این اصطلاح در فارسی معمولاً با عبارت‌های «خودروی برقی بردافزا» یا «خودروی برقی با برد افزایش‌یافته» ترجمه می‌شود.
البته اصطلاح‌هایی مانند Range Extended EV، Range Extender و در برخی منابع REEV نیز برای توصیف معماری‌های مشابه استفاده می‌شوند.
آنچه EREV را از اکثر خودروهای هیبریدی متمایز می‌کند، نقش موتور احتراقی در قوای محرکه است. اما باید بدانیم موتور الکتریکی، نیروی لازم برای حرکت را فراهم می‌کند و نقش موتور بنزینی بیشتر در تولید برق خودرو است.
به همین دلیل، از پشت فرمان یک EREV، رفتار خودرو بیشتر به یک مدل تمام‌برقی شباهت دارد تا خودروی بنزینی یا هیبریدی سنتی.
- بیشتر بخوانید: فرق ماشین هیبریدی با برقی چیست؟
خودرو EREV چگونه کار می‌کند؟
برای درک عملکرد خودروهای EREV بهتر است بدانید در شروع حرکت، انرژی ذخیره‌شده در باتری در اختیار موتور الکتریکی قرار می‌گیرد. موتور برقی نیز به‌طور مستقیم نیروی محرکه موردنیاز چرخ‌ها را تأمین می‌کند. در این شرایط، خودرو رفتاری شبیه یک EV معمولی دارد.
تا زمانی که شارژ باتری در سطح مناسبی قرار داشته باشد، در بسیاری از شرایط به روشن‌کردن موتور بنزینی نیازی نیست. اما وقتی سطح شارژ کاهش پیدا کند یا سامانه مدیریت انرژی تشخیص دهد که توان بیشتری موردنیاز است، موتور احتراقی وارد مدار می‌شود.
این موتور، یک ژنراتور را به حرکت درمی‌آورد و برق تولید می‌کند. برق تولیدشده بسته به شرایط رانندگی و مدل خودرو می‌تواند برای حفظ سطح شارژ باتری یا شارژ آن و تغذیه موتور الکتریکی به‌کار رود.
مسیر انتقال انرژی در زمان فعال‌بودن بردافزا به‌صورت ساده چنین است:
بنزین ← موتور احتراقی ← ژنراتور ← برق ← موتور الکتریکی ← چرخ‌ها
وقتی خودرو فقط از باتری استفاده می‌کند، مسیر کوتاه‌تر می‌شود:
باتری ← موتور الکتریکی ← چرخ‌ها
- بیشتر بخوانید: عمر باتری خودرو برقی چقدر است؟
تفاوت EREV با خودروی هیبریدی چیست؟
در خودروهای هیبریدی معمولی یا HEV، موتور بنزینی اغلب می‌تواند به‌طور مستقیم در حرکت خودرو نقش داشته باشد. موتور الکتریکی نیز در کنار آن برای کاهش مصرف سوخت، بازیابی انرژی یا کمک به شتاب‌گیری به‌کار می‌رود.
اما در معماری رایج EREV، داستان متفاوت است. در این خودروها موتور الکتریکی محور اصلی حرکت محسوب می‌شود و موتور احتراقی بیشتر برای تولید برق در مدار قرار می‌گیرد. درنتیجه، حتی وقتی موتور بنزینی روشن است، شخصیت حرکتی خودرو همچنان تا حد زیادی بر پایه سیستم الکتریکی باقی می‌ماند.
این موضوع در تجربه رانندگی نیز قابل لمس است. دسترسی سریع به گشتاور موتور الکتریکی، واکنش مناسب به پدال گاز و انتقال قدرت نرم، باعث می‌شود حس رانندگی EREV به خودروهای برقی نزدیک باشد.
- بیشتر بخوانید: نکات نگهداری خودرو برقی؛ هرآنچه باید بدانید
تفاوت EREV و پلاگین هیبرید چیست؟
در نگاه اول، EREV و PHEV یا پلاگین هیبرید به یکدیگر بسیار شباهت دارند. هردو از باتری قابل شارژ بهره می‌برند، هردو می‌توانند به منبع برق متصل شوند و هردو موتور احتراقی را در کنار سامانه الکتریکی دارند. اما تفاوت کلیدی به شیوه انتقال قدرت به چرخ‌ها بازمی‌گردد.
در بسیاری از خودروهای پلاگین هیبرید، هم موتور الکتریکی و هم موتور بنزینی می‌توانند به‌طور مستقیم در حرکت خودرو نقش داشته باشند. بسته به شرایط، خودرو ممکن است بین حالت تمام‌برقی، هیبریدی یا استفاده بیشتر از موتور بنزینی جابه‌جا شود.
در EREV، تمرکز اصلی بر حرکت الکتریکی است و موتور Range Extender وقتی وارد عمل می‌شود که خودرو برای ادامه مسیر به انرژی بیشتری نیاز داشته باشد. البته باید توجه داشت که طراحی سیستم انتقال قدرت در تمام خودروها یکسان نیست و بسته به مدل خودرو و طراحی خودروسازان می‌تواند تغییر کند.
- بیشتر بخوانید: مقایسه خودرو و بررسی انواع خودروهای ایکس‌پنگ
تفاوت خودرو EREV و EV چیست؟
خودروی EV یا تمام برقی، موتور احتراقی و باک بنزین ندارد. تمام انرژی موردنیاز آن در باتری ذخیره می‌شود و پس از کاهش شارژ، خودرو را باید بار دیگر به منبع برق متصل کرد.
مزایای خودرو EREV چیست؟
البته خودروهای EREV مزایایی هم دارند که در ادامه، آن‌ها را لیست می‌کنیم:
- برد بیشتر: با کاهش شارژ باتری موتور بردافزا برق تولید می‌کند. درنتیجه، خودرو می‌تواند به حرکت در مسیر خود ادامه دهد.
- وابستگی کمتر به شارژ: در سفرهای طولانی، نبود ایستگاه شارژ محدودیت کمتری ایجاد می‌کند.
- تجربه رانندگی با خودرو برقی: شتاب‌گیری نرم، گشتاور آنی و واکنش سریع همچنان حفظ می‌شود.
- رفت‌وآمد روزانه با برق: بخش زیادی از مسیرهای شهری را می‌توان فقط با باتری طی کرد.
- عملکرد بهتر موتور بنزینی: موتور احتراقی بیشتر برای تولید برق به‌کار می‌رود و در شرایط بهینه‌تری کار می‌کند.
معایب خودرو EREV چیست؟
ترکیب دو منبع انرژی مزایای زیادی دارد، اما طبیعتاً محدودیت‌هایی هم به همراه دارد:
- وزن بیشتر: یک EREV باید هم تجهیزات خودروی برقی را حمل کند و هم بخش‌هایی از قوای محرکه احتراقی مثل باک و موتور بنزینی را داشته باشد.
- پیچیدگی فنی بیشتر نسبت به EV: یکی از مزایای اصلی EV، حذف بسیاری از قطعات مربوط به موتورهای احتراقی مانند روغن موتور، سیستم اگزوز و باک است. اما EREV همچنان بخشی از این مجموعه را با خود حمل می‌کند.
- درنتیجه، تعداد سیستم‌هایی که در طول عمر خودرو به بررسی و نگهداری نیاز دارند در مقایسه با یک EV بیشتر است.
- نیاز به سرویس موتور بنزینی: حتی اگر خودرو بیشتر عمر خود را در حالت برقی سپری کند، طبق برنامه سازنده باید سرویس‌های لازم برای موتور احتراقی انجام گیرد.
- صدای موتور بردافزا: یکی از جذابیت‌های رانندگی با خودرو برقی، سکوت کابین است. در EREV نیز هنگام حرکت با باتری معمولاً شرایط مشابهی وجود دارد. اما با روشن‌شدن موتور احتراقی می‌تواند سکوت کابین کمتر شود.
جمع‌بندی؛ خودرو EREV چه کاربردی دارد؟
خودرو EREV یکی از جدی‌ترین تلاش‌های خودروسازان برای ترکیب مزایای خودروهای برقی با آزادی عمل خودروهای سوختی است. در این معماری، موتور الکتریکی همچنان نقش اصلی را در حرکت خودرو دارد. اما یک Range Extender هم در زمان نیاز، برق لازم را تأمین می‌کند.
EREV برای رانندگانی جذاب است که هم می‌خواهند تجربه نرم، سریع و کم‌صدای خودروهای برقی را داشته باشند و هم نمی‌خواهند تمام برنامه سفر خود را به ظرفیت باتری و شبکه شارژ گره بزنند.
سؤالات متداول
آیا EREV همان خودروی برقی است؟
خیر. یک خودروی تمام‌برقی نیست؛ چراکه در کنار موتور الکتریکی، همچنان موتور بنزینی و سوخت مایع دارد.
آیا خودرو EREV باید شارژ شود؟
خودرو EREV می‌تواند بدون شارژ خارجی هم حرکت کند. اما بهتر است مسیرهای روزانه را با باتری طی کنید و موتور بردافزا بیشتر در سفرهای طولانی نقش پشتیبان داشته باشد.
خودرو EREV برای چه کسی مناسب است؟
خودرو EREV برای کسانی مناسب است که هم رفت‌وآمد شهری و هم بین شهری دارند. برای مسیرهای روزانه می‌توان موتور الکتریکی استفاده کرد و در سفرها از بردافزا کمک گرفت
EREV بهتر است یا EV؟
اگر بیشتر در شهر رانندگی می‌کنید و به شارژر دسترسی دارید، EV انتخاب بهتری است. اما برای رانندگی بین شهری و سفرهای طولانی EREV انعطاف بیشتری دارد و وابستگی به ایستگاه شارژ را کاهش می‌دهد.
